Nazwa
„Czarni Górale” pochodzi od ciemnego umaszczenia owiec, które na tych terenach tradycyjnie były wypasane. W przeszłości hodowla owiec była kluczowym elementem tutejszej gospodarki, a ciemne futra zwierząt stały się charakterystycznym symbolem.
Odrębność kulturowa Czarnych Górali wyróżnia ich spośród innych grup góralskich w Polsce, takich jak Górale Podhalańscy.
Rodowód Czarnych Górali
Ogólnie Czarni Górale, znani również jako Górale Nadpopradzcy, to unikalna grupa etnograficzna zamieszkująca wschodnią część Beskidu Sądeckiego, obejmującą tereny od Łomnicy Zdrój poprzez Piwniczną do Rytra.
Zamieszkują od wieków dolinę Popradu, która z racji swojego położenia, stanowiła swoistą enklawę, która wyróżniała się bardziej tradycyjnym podejściem do życia i większymi wyzwaniami dnia codziennego. Gospodarka była oparta na hodowli owiec, uprawie roli i przetwórstwie drewna.
Kultura
Kultura Czarnych Górali jest bogata w tradycje ludowe, muzykę oraz tańce, które są integralną częścią ich tożsamości. Mieszkańcy tej grupy pielęgnują lokalne zwyczaje i obrzędy, co przyczynia się do zachowania ich unikalnego dziedzictwa kulturowego.
Unikalne tradycje, talenty artystyczne i styl życia przyciągają uwagę zarówno badaczy kultury, jak i turystów.
Czarni Górale wyróżniają się odrębną gwarą, innym tradycjami pasterskimi, śpiewem, rękodziełem (rękawice furmańskie) czy kuchnią – np. stąd pochodzą pierogi łomnicańskie czy placki pasterskie.
Charakter
Miejsce zamieszkania Czarnych Górali zawsze znajdowało się na swoistym styku kulturowym, gdzie mieszały i mieszają się różne tradycje (od wschodu łemkowskie – poczynając od Wierchomli, od południa, za rzeką Poprad węgierskie i słowackie).
Czarni Górale, wychowani i gospodarujący w trudnych warunkach górskich, na styku 3 kultur, na terenach granicznych, musieli mieć silny charakter by przetrwać i jednocześnie utrzymywać dobre relacje z innymi.